เซียมซีใบที่ #28

วันที่ 15 มกราคม 2001 Wikipedia ถือกำเนิดขึ้นด้วยแนวคิดที่ดูเสี่ยง: เปิดให้คนทั่วไปช่วยกันเขียนและแก้สารานุกรม ไม่มีใครสามารถนั่งเขียน “ความรู้ทั้งหมดของมนุษย์” ให้เสร็จเป็นโครงการเดียว งานใหญ่เกินกำลังคนหนึ่งคนและไม่มีวันมีเส้นชัยถาวร เพราะข้อมูลใหม่เกิดขึ้นตลอดเวลา

ทางออกคือทำให้การมีส่วนร่วมเล็กพอ คนหนึ่งเขียนย่อหน้า อีกคนเติมแหล่งอ้างอิง อีกคนแก้คำผิด และคนถัดไปท้วงข้อมูลที่ไม่เป็นกลาง ภายในปี 2006 Wikipedia ภาษาอังกฤษมีบทความครบหนึ่งล้านหัวข้อ ความสำเร็จไม่ได้หมายความว่าทุกหน้าถูกต้องเสมอ แต่ระบบทำให้งานค้างจำนวนมหาศาลถูกเปิดให้แก้ทีละชิ้นและตรวจซ้ำโดยชุมชน

งานเล็กหนึ่งงานที่จบจึงไม่ได้เล็กเมื่อมันคืนพื้นที่ในใจและเชื่อมต่อกับงานของคนอื่น การแก้คำผิดไม่สร้างสารานุกรมทั้งเล่ม แต่ทำให้หน้าหนึ่งดีขึ้นจริง และเมื่อมีคนนับล้านทำสิ่งที่จบได้ ผลรวมกลายเป็นสิ่งที่ไม่มีใครสร้างคนเดียวไหว สิ่งสำคัญคือขอบเขตของงานต้องชัดพอให้รู้ว่าเมื่อไรถือว่าเสร็จ

เลือกงานค้างหนึ่งชิ้นที่ใช้เวลาไม่เกินสิบห้านาที กำหนดนิยามว่า “จบ” คืออะไร แล้วปิดมันก่อนเปิดเรื่องใหม่ อาจเป็นตอบข้อความ ส่งไฟล์ หรือเก็บเอกสารหนึ่งกอง คุณไม่ต้องแก้รายการทั้งหมดเพื่อรู้สึกเบาขึ้น การจบหนึ่งวงเล็กส่งสัญญาณให้สมองว่าเรื่องนี้ไม่ต้องถูกถือค้างไว้อีก